Pamięci Powstańców Wielkopolskich

 

11 listopada 1918 roku odrodziła się II Rzeczypospolita Polska, ale Wielkopolska, Kujawy, Pomorze i Śląsk nadal pozostawały pod administracją niemiecką. Powszechnie oczekiwano, że drogą morską do Gdańska przypłynie armia gen. Hallera i rozpocznie się przyłączanie do Macierzy. Tymczasem do Gdańska przypłynął Ignacy Paderewski i dalej już koleją przez Bydgoszcz, przybył 26 grudnia 1918 r. do Poznania. Poznaniacy przywitali dostojnego gościa serdecznie, tłumnie wyszli na ulice, wywiesili flagi polskie i naszych sojuszników.

Nie spodobało się to Niemcom, zaczęli te flagi zrywać, w odpowiedzi Polacy zaczęli rozbrajać niemieckie patrole, zdobyto pierwszą broń i tak się zaczęło. Powstanie szybko ogarnęło całą Wielkopolskę, Kujawy i Pałuki, ustalono tzw. linię demarkacyjną, w naszym rejonie przebiegała wzdłuż kanału Górnej Noteci od Łochowa przez Murowaniec, Władysławowo, Rynarzewo, Antoniewo i dalej w kierunku na Złotniki Kujawski prawie do Gniewkowa. Zawarty pokój był ciągle nietrwały i dochodziło z obu stron do przekraczania linii frontu. W nocy z 18 na 19 czerwca (św. Bożego Ciała) 1919 roku doszło w Murowańcu do krwawej bitwy, której celem było „ otwarcie drogi do Bydgoszczy ". Główne zadanie miał wykonać pierwszy batalion 10 Pułku Strzelców Wielkopolskich pod dowództwem por. Stanisława Śliwińskiego, o stanie 7 oficerów, 50 podoficerów i 550 szeregowców. W godzinach popołudniowych 18 czerwca odbyła się w kompanii odprawa dowódców plutonów i podoficerów funkcyjnych z zapoznaniem ich z następującym rozkazem bojowym batalionu.

Zadanie

a) ogólne : Batalion przy wsparciu 1 baterii polowej i samochodu pancernego „Kazimierz Grudzielski" wykona w nocy z 18 na 19 czerwca forsowny wywiad bojowy przez Rynarzewo w kierunku Bydgoszczy; 

b) główne : Przejść przez Górny Kanał Notecki na odcinku Murowaniec – Trzciniec – szosa bydgoska – Lipniki – Kruszyn Krajeński, rozpoznać siły przeciwnika i wycofać się ze zdobytym materiałem;

c) dalsze : W zależności od rozwoju i wyniku zadania głównego rozwinąć nasze uderzenie aż do Bydgoszczy, przy udziale stojącego w rezerwie 1 pułku III batalionu i będącego w ostrym pogotowiu II batalionu 

Bitwa trwała do 6.00 rano, nie osiągnięto zamierzonego celu, zginęło 15 Powstańców. Z pola bitwy Niemcy zabrali do szpitala rannego powstańca, który nie odzyskując przytomności zmarł, nie ustalono też jego tożsamości. Staraniem polskich działaczy niepodległościowych z Bydgoszczy zabrano ciało i uroczyście pochowano na Cmentarzu Nowofarnym. Powtórnego pochówku dokonano 26 sierpnia 1925 r. i trumnę złożono na skwerze przy ul. Bernardyńskiej, gdzie przy Grobie Nieznanego Powstańca Wielkopolskiego od 27 grudnia 1986 r. stoi Pomnik Powstańca Wielkopolskiego.

za:  gck.bialeblota.pl


Murowaniec, 19 czerwca

  Na zaproszenie Koła Bydgoszcz  Towarzystwa Pamięci Powstania Wielkopolskiego 1918/1919, trzyosobowy patrol konny wziął udział w uroczystych obchodach rocznicy bitwy.

 

fot. gck.bialeblota.pl